Investigations

L-investigazzjoni ta' ilmenti

Kif il-Kummissarju jinvestiga ilmenti

Jekk il-Kummissarju għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika jiddeċiedi li ma jistax jew ma jmissux jinvestiga ilment, jikteb lil min għamel l-ilment biex jgħidlu għalfejn.

Jekk il-Kummissarju jiddeċiedi li għandu jinvestiga l-ilment, jgħaddih lill-persuna li dwarha sar l-ilment u jitlobha tagħti r-reazzjonijiet tagħha. Dan hu skont il-liġi u l-prinċipji tal-ġustizzja naturali.

Jekk bi ħsiebek tagħmel ilment imma ma tixtieqx li l-persuna li se tilmenta dwarha ssir taf min inti, għamel din ix-xewqa ċara fl-ilment tiegħek. Il-Kummissarju jżomm ix-xewqa tiegħek f’moħħu huwa u jiddeċiedi jekk u kif għandu jinvestiga l-ilment.

Barra milli jitlob il-veduta tal-persuna li sar ilment dwarha, il-Kummissarju jista’ jagħmel indaġni oħra skont kif jara l-bżonn. Il-Kummissarju għandu s-setgħa bil-liġi li jħarrek in-nies biex jixhdu u jfornu dokumenti.

Il-Kummissarju jkollu jissospendi l-investigazzjoni tiegħu jekk tinfetaħ kawża jew issir inkjesta mill-Qorti tal-Maġistrati fuq il-każ li qed jinvestiga, jew inkella l-pulizija jibdew jinvestigaw l-istess każ. Il-Kummissarju stess jista’ jirreferi każ lill-pulizija (jew xi awtorità oħra) jekk iħoss il-bżonn. Anki f’dal-każ il-Kummissarju jkollu jissospendi l-investigazzjoni tiegħu, iżda l-liġi tagħtih is-setgħa li jitlob aġġornamenti mingħand il-pulizija dwar l-investigazzjoni tagħhom u meta jaħsbu li se jlestuha.

Normalment il-Kummissarju għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika għandu jikkonkludi l-investigazzjonijiet tiegħu fi żmien sitt xhur. Jekk investigazzjoni taqbeż is-sitt xhur, il-Kummissarju jkollu jibgħat rapport bir-raġunijiet għad-dewmien lill-Ispeaker tal-Kamra tad-Deputati fil-kapaċità tiegħu bħala president tal-Kumitat Permanenti tal-Parlament għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika. Din il-proċedura tkun trid tiġi ripetuta kull sitt xhur jekk l-investigazzjoni tibqa’ ma tiġix konkluża.

X’jiġri wara investigazzjoni

Jekk il-Kummissarju jikkonkludi li ilment huwa ġustifikat, jista’ jippreżenta rapport lill-Kumitat Permanenti tal-Parlament għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika. Il-Kummissarju javża l-persuna li għamlet l-ilment u l-persuna li ġiet investigata li huwa lesta l-investigazzjoni u bagħat ir-rapport tiegħu lill-Kumitat. Il-Kumitat għall-Istandards jikkunsidra r-rapport u jiddeċiedi x’azzjoni għandu jieħu.

Iżda jekk il-Kummissarju jidhirlu li kien hemm nuqqas etiku li mhux ta’ natura gravi, u dak in-nuqqas jista’ jiġi rimedjat mill-persuna investigata, il-Kummissarju jista’ jipproponi li tittieħed xi azzjoni bħala rimedju. Jekk dik l-azzjoni tittieħed, il-Kummissarju jagħlaq il-każ u jippreżenta rapport lill-Kumitat għall-iskop ta’ informazzjoni biss. Il-Kummissarju jibgħat ukoll kopji tar-rapport lill-persuna li għamlet l-ilment u lill-persuna li ġiet investigata.

Mill-banda l-oħra, jekk jirriżulta mill-investigazzjoni tal-Kummissarju li seta’ kien hemm reat kriminali, il-Kummissarju jirreferi l-każ lill-pulizija u javża l-president tal-Kumitat li għamel hekk.

Jekk il-Kummissarju jikkonkludi li l-ilment mhuwiex ġustifikat, jibgħat ir-rapport tiegħu lil min għamel l-ilment u lil min ġie investigat. Il-Kummissarju jibgħat ir-rapport ukoll lill-Kumitat għall-Istandards għall-finijiet ta’ informazzjoni biss u l-każ jitqies magħluq.

Barra minn hekk, ir-rapport tal-Kummissarju dwar kull każ normalment jiġi ppubblikat meta l-każ jingħalaq.

Jista’ jinteressak

Kif tikkuntattjana